Slaapstoornis als symptoom van neuro-immunologische aandoeningen

Verstoringen van het slaap-waakritme zijn vaak het eerste symptoom van een veel ernstigere achterliggende neuro-immunologische aandoening. Neurologen werden daarom tijdens het EAN-congres opgeroepen een gedetailleerde slaapgeschiedenis van hun patiënten bij te houden.

“Vragen stellen en luisteren zijn de gemakkelijkste en minst kostbare manieren om deze complexe aandoeningen op te sporen”, zei dr. K. Philipp (Münster, Duitsland). “Het is belangrijk dat we deze gemakkelijke methoden ook toepassen, vooral voor het ontdekken van neurodegeneratieve stoornissen.” Zo krijgt ongeveer twee derde van alle mensen met REM-slaapstoornissen in een later stadium Parkinson, ‘Lewy body’-dementie of multisysteematrofie (MSA). Schenk zei dat met vroege detectie en interventie de kans op een gunstigere uitkomst toeneemt.

Om de sleutelrol te illustreren die bij veel van deze stoornissen in het slaap-waakritme spelen, presenteerde Philipp verschillende case reports. Een daarvan betrof een 69-jarige man met afwijkend slaapgedrag: hij viel tijdens het slapen twee keer uit bed, sliep ’s nachts slecht en rustte niet door slapen. Overdag werd hij soms overmand door slaapaanvallen. Enkele maanden later ontwikkelde hij ook motorieke symptomen en werd het zeldzame anti-IgLON5-syndroom vastgesteld. Een 33-jarige patiënt werd al ruim anderhalf jaar geplaagd door buitensporige slaperigheid overdag en door hypnagoge hallucinaties, slaapparalyse en gedragsautomatismen. Hij had geen cataplexie. Uit polysomnografie bleek dat hij narcolepsie had; uiteindelijk werd Ma2-antilichaam-encefalitis vastgesteld, geassocieerd met een kiemceltumor (GCT). Een 51-jarige man presenteerde zich met insomnia, twee jaar voordat hij musculaire symptomen ontwikkelde zoals myalgie, krampen en fasciculaties. De uiteindelijke diagnose luidde: het syndroom van Morvan, een vorm van auto-immuunencefalitis, met positiviteit voor antilichamen tegen het contactingeassocieerde proteïne 2 (Caspr2).


  • Bronverwijzing
    1. Philipp K, Hüttemann D, Boenter M, et al. Sleep disorders: A key symptom in multiple neurological disorders. EAN 2018; abstract EPO3111.

U heeft nog enkele gratis artikelen binnen neurologie. Maak uw account aan om ongelimiteerd te lezen.