Eenmalige goedkope injectie voor suicide headache

De techniek van lokale steroïdinjectie van de Greater Occipital Nerve (GON-blokkade) is niet nieuw. Het gebruik ervan als profylactische behandeling van clusterhoofdpijn is wel nieuw. Dr. Rolf Fronczek en collega’s van het LUMC kregen onlangs van de Hersenstichting een beurs voor een dubbelblind placebogecontroleerd onderzoek naar GON-injecties als eerstekeuzemiddel tegen clusterhoofdpijnaanvallen.Er is maar één injectie nodig, het is goedkoop en niet zo moeilijk te zetten.”

Clusterhoofdpijn is een van de meest pijnlijke aandoeningen en wordt ook wel suicide headache genoemd. De aanvallen gaan gepaard met ondraaglijke unilaterale hoofdpijn, duren 15 minuten tot drie uur en kunnen tot acht keer per dag optreden. Deze aanvallen vinden meestal plaats in periodes (clusters) van weken tot maanden, afgewisseld met periodes van maanden tot jaren zonder aanvallen (episodische vorm). Bij 15-20% van de patiënten treden de aanvallen aan de lopende band op (chronische vorm).

Huidige behandelopties
De aanvallen worden behandeld met subcutane sumatriptan-injecties en inhalatie van pure zuurstof. Profylactische behandelopties zijn verapamil, lithium en topiramaat. Al deze medicijnen hebben echter aanzienlijke bijwerkingen. De standaard eerstelijnsbehandeling is momenteel oraal verapamil, dat wordt opgetitreerd tot 720 mg per dag. “Bij clusterhoofdpijn moet verapamil notoir hoog gedoseerd worden dat zelfs cardiologen daar angstig van worden”, laat Fronczek weten. Verapamil kan ernstige bijwerkingen veroorzaken, waaronder palpitaties, bradycardie, oedeem, gewrichtspijn en potentieel fatale hartritmestoornissen. Gezien het risico op hartritmestoornissen wordt geadviseerd om tijdens die behandeling regelmatig een ECG te maken. Een andere beperking van verapamil is dat het enkele weken kan duren totdat via titratie een effectieve dosis is bereikt.

Lithium en topiramaat hebben vergelijkbare, zo niet meer slopende bijwerkingen die de behandeling en kwaliteit van leven negatief kunnen beïnvloeden. Daarom is er behoefte aan een sneller werkende, effectievere en beter getolereerde profylactische behandeling van clusterhoofdpijn.

Gebruik bij pijnsyndromen
Lokale GON-injectie wordt al sinds de jaren 60 van de vorige eeuw toegepast voor de behandeling van chronische lokale neuropathische pijn. In de afgelopen jaren is er bewijs dat GON-injectie effectief kan zijn als profylactische behandeling van clusterhoofdpijn. In klinische studies met GON-injectie traden alleen milde, lokale bijwerkingen op. Het effect treedt naar verwachting in. Een enkele injectie geeft binnen enkele dagen een effect dat enkele weken kan aanhouden. Daardoor is het niet nodig om dagelijkse orale medicatie in te nemen en regelmatig ECG’s te maken, zoals is vereist bij verapamil-gebruik.

Eerder onderzoek
Verschillende onderzoeken toonden een gunstig effect van GON-injectie als overgangsbehandeling in een heterogene groep patiënten die reeds orale profylactische medicatie gebruikten. “Tot nu toe is de injectie vooral getest bij patiënten die al veel andere medicijnen gebruikten of onbehandelbaar waren”, voegt Fronczek toe. “Daarbij was de injectie een soort laatste redmiddel. Dat gebeurde in slechts enkele centra, dus niet als standaard behandelprotocol in alle ziekenhuizen, terwijl het juist een aantrekkelijke nieuwe behandeling zou zijn.” Er zijn echter geen onderzoeken gedaan naar de eerstelijns profylactische behandeling van een goed gedocumenteerde groep patiënten met episodische clusterhoofdpijn. Daarom is deze behandeling niet opgenomen in de (inter)nationale behandelprotocollen.

GON- of placebo-injectie
In de aanstaande dubbelblinde gerandomiseerde gecontroleerde studie gaan Fronczek en collega’s van het LUMC GON-injectie evalueren als eerstelijns profylactische behandeling. Het primaire doel is de noodzaak van hoge doses dagelijkse medicatie, zoals verapamil, met bijbehorende bijwerkingen te verminderen. Daarnaast wordt bekeken of GON-injecties effectiever zijn dan een eerstelijns profylactische behandeling.

De studie is opgezet in samenwerking met de patiëntenvereniging, Hoofdpijnnet, en de Vereniging van Nederlandse Hoofdpijncentra (VNHC). De betrokkenheid van de VNHC is nuttig vooruitlopend op de implementatie van GON-injectie. “De bedoeling is dat we dit niet alleen in Leiden gaan doen, maar in alle hoofdpijncentra in Nederland. Daarbij moeten we regelen dat het opgenomen wordt in de DBC voor clusterhoofdpijn.”

Vervolgtraject
Indien dit onderzoek toont dat GON-injectie effectief is als eerstelijns profylactische behandeling van clusterhoofdpijn, kan deze behandeling geïmplementeerd worden in de (inter)nationale protocollen. “Onze bevindingen zouden dan van toepassing zijn op alle nieuwe patiënten met episodische clusterhoofdpijn en reeds gediagnosticeerde patiënten die zich presenteren met een nieuwe episode van clusterhoofdpijn”, loopt Fronczek vooruit op de uitkomsten.

Daarnaast is het is denkbaar dat bij andere vormen van trigeminale autotomische cephalalgie, zoals SUNCT/SUNA en hemicranie, vergelijkbare effecten bestaan, hoewel daarnaar nader onderzoek nodig is.



Aandachtsgebied:

Hoofdpijn

Onderwerp:

clusterhoofdpijn GON

Lees ook..


U heeft nog enkele gratis artikelen binnen neurologie. Maak uw account aan om ongelimiteerd te lezen.