Positieve effecten statines bij primaire scleroserende cholangitis

Het gebruik van statines is geassocieerd met een afgenomen risico op overlijden, levertransplantatie en varicesbloedingen bij patiënten met primaire scleroserende cholangitis. Dat blijkt uit een Zweedse registerstudie waarvan de resultaten op het International Liver Congress werden gepresenteerd. Dit effect werd niet gezien bij gebruik van ursodeoxycholzuur (UDCA).

Primaire scleroserende cholangitis (PSC) is een chronische cholestatische leverziekte van onbekende oorsprong. Hoewel er geen behandeling bekend is waarmee cirrose, levertransplantie of progressie naar cholangiocarcinoom kan worden voorkomen, is er steeds meer bewijs dat statines een gunstig effect zouden kunnen hebben. Het doel van deze register-cohortstudie was dan ook om het effect van verschillende geneesmiddelen, waaronder statines, te onderzoeken op het risico op overlijden, levertransplantatie, leverkanker en varicesbloedingen bij patiënten met PSC.

Statines en azathioprine
Er werden gegevens gebruikt van 2.914 patiënten die tussen 2005 en 2016 in Zweden de diagnose PSC kregen (combinatie van de ICD-10-codes voor cholangitis (K830) en ofwel colitis ulcerosa, CU (K51) of ziekte van Crohn, CD (K50)). De gemiddelde leeftijd (IQR) op het moment van de diagnose PSC was 41,4 (25,6 – 56,1) jaar. De totale follow-up was 11.769 jaar; 3,4% onderging een transplantatie en 19,9% overleed tijdens de studieperiode. De meerderheid van de patiënten (58%) had CU, 13% had CD en 29% beide. UDCA werd door 60,2% van de patiënten gebruikt, 5-ASA door 74,4%, azathioprine/mercaptopurine door 33,7%, antibiotica door 91%, antimycotica door 12,1%, metronidazol door 34,2%, corticosteroïden door 69,3% en statines door 13,9%.
Het gebruik van statines was geassocieerd met een 32% afname van de ‘all cause’-mortaliteit, een 50% afname van het gecombineerde eindpunt overlijden en levertransplantatie en een 46% afname van het eindpunt overlijden, levertransplantatie, leverkanker of varicesbloedingen. Voor azathioprine waren de betreffende hazardratio’s (95% BI) 0,66 (0,52 – 0,84); 0,65 (0,50 – 0,83) en 0,72 (0,56 – 0,93).

Veelbelovend
Hoewel statines dus een veelbelovende geneesmiddelklasse lijken te vormen voor de behandeling van PSC, benadrukken de onderzoekers dat er momenteel onvoldoende bewijs is om routinematig gebruik van deze middelen bij PSC te rechtvaardigen. De hier beschreven positieve effecten zullen eerst moeten worden bevestigd in gerandomiseerd gecontroleerd onderzoek.


  • Bronverwijzing
    1. Stokkeland K, Höijer J, Bottai M, et al. Statins are associated with reduced mortality and morbidity in primary sclerosing cholangitis (PSC). Journal of Hepatology, 2018, vol. 68. S72. Abstract PS-128.

U heeft nog enkele gratis artikelen binnen gastro-enterologie. Maak uw account aan om ongelimiteerd te lezen.